-Cevizde üretim artışı tüketime yetişemiyor…

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar:

-“Anavatanı Anadolu olan cevizde, 2010 yılından bu yana ithalat için 588,6 milyon dolar döviz ödendi”

-“Döviz kazanmanın gittikçe zorlaştığı dünyada, üretimi ülke içinde yapılacak bir ürüne bu kadar döviz ödenmemesi gerekir”

-“Cevizde hedefimiz öncelikle ‘kendine yeten ülke’, sonrasında ‘ihracatçı ülke’ konumuna gelmek olmalıdır. Bu yapılırsa, tıpkı fındıkta olduğu gibi yüksek döviz geliri elde eden bir ürüne sahip oluruz”

-“İçeriğinde bulunan omega 3 ve 6 yağ asitleri, kandaki trigliserid ve kolesterolü düşürmesi, tansiyona ve kalp hastalıklarına iyi gelmesi nedeniyle kardiyologların gözde meyvesi haline gelen ceviz, tüm beslenme uzmanların diyetlerinin temel ürünlerinden biri haline geldi”

-“Türkiye’nin hemen her bölgesinde yetiştirilebilen cevizde üretim rahatlıkla iki-üç katına çıkarılabilir, ithalat bir yana yüz milyonlarca dolarlık ihracat yapılabilir”

-“Üretimin artırılması için ‘kapama bahçe tesisi desteği’ verilmelidir”

 

Ankara -26.06.2016 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, anavatanı Anadolu olan cevizde üretim artışının, tüketimi yakalayamadığını bildirerek, “2010 yılı başından 2016 yılı Nisan ayı sonuna kadar ithalat için 588,6 milyon dolar döviz ödendi. Döviz kazanmanın gittikçe zorlaştığı dünyada, üretimi ülke içinde yapılacak bir ürüne bu kadar döviz ödenmemesi gerekir” dedi.

Bayraktar, yaptığı açıklamada, kuruyemiş olarak tüketiminin yanı sıra baklava, güllaç, helva, dondurma gibi tatlılarda, içli köfte, erişte pilavı, Çerkez tavuğu gibi yemeklerde kullanımı nedeniyle özellikle Türk mutfağında önemli yeri olan cevizin, kalp, damar rahatsızlıklarına da iyi gelmesinin  yıldızını gittikçe parlattığını belirtti.

İçeriğinde bulunan omega 3 ve omega 6 yağ asitleri, kandaki trigliserid ve kolesterolü düşürmesi, tansiyona ve kalp hastalıklarına iyi gelmesi nedeniyle kardiyologların gözde meyvesi haline gelen ceviz, tüm beslenme uzmanların diyetlerinin temel ürünlerinden biri haline geldiğine dikkati çeken Bayraktar, şunları kaydetti:

“Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, 2004-2013 döneminde dünyada ceviz üretim alanlarının yüzde 55 artarak 645 bin hektar alandan yaklaşık 1 milyon hektar alana çıktı. Üretim alanlarının çoğalması ve verimdeki artışla birlikte, toplam üretim miktarı yüzde 121 büyüyerek 1 milyon 563 bin tondan 3 milyon 458 bin tona yükseldi.

Dünya ülkelerinin ceviz ihracatı toplamı aynı dönemde 257 milyon dolardan 1 milyar 148 milyon dolara çıktı. 2004 yılında 129 bin ton olan dünya ülkelerinin ceviz ihracatı, 2013’te 298 bin tona ulaştı.”

 

-“Türkiye cevizde zenginliğine uygun üretim ve ihracat yapamıyor”-

 

Cevizin gen merkezleri ve anavatanları arasında yer alan, ceviz varlığıyla en önemli ülkeler arasında olan Türkiye’nin, bu zenginliğine uygun üretim ve ihracat yapamadığını vurgulayan Bayraktar, şöyle devam etti:

“Dünyada 50’den fazla ülkede ceviz yetiştiriciliği yapılıyor. Çin’in birinci sırada yer aldığı ceviz üretimde, bu ülkeyi İran ve ABD izlerken, Türkiye 4’ncü durumda; yalnız Türkiye, tüketimi hızla artan ülkeler arasında bulunuyor.

Ceviz üretimimizin önemli bir bölümü tohumdan yetişmiş ağaçlardan karşılanırken, kalite de yeterli değildir. Üretim, tüketime göre yetersiz kalınca, ithalat kaçınılmaz bir hal alıyor. 2004 yılında 168 bin dekar alanda 126 bin ton ceviz üretiliyordu. Sadece 6 ton ceviz ihracatına karşılık, 8 bin 696 ton ithalat yapılıyordu. Ceviz ithalatı için 4,6 milyon dolar ödenirken, ihracat 9 bin doların altındaydı.

2015 yılında üretim alanları 4,3 katına çıktı ve 718 bin 196 dekara ulaştı. Üretim, 2004-2013 döneminde 126 bin tondan, 212 bin 140 tona yükseldi. Üretim, 2014 yılında 180 bin 807 tona indi. 2015 yılında 190 bin tona ulaşan üretimin, bu yıl 195 bin tona çıkması bekleniyor. İhracat 13 ton civarında ve 12 bin 815 dolar döviz geliri elde edildi. İthalat, 2015 yılında 38 bin 156 tona yükseldi. Bunun için, 115,4 milyon dolar döviz ödendi.”

 

-Anavatanı Anadolu ama…-

 

Tüketimin sürekli arttığı cevizde, üretim artışının tüketime yetişemediğini bildiren Bayraktar, “anavatanı Anadolu olan cevizde bir türlü üretim, tüketimi karşılamaya yetmiyor. 2010 yılı başından 2016 Nisan ayı sonuna kadar 199 bin 196 ton ceviz ithal edildi. Bu ithalat için 588,6 milyon dolar döviz ödendi. Döviz kazanmanın gittikçe zorlaştığı dünyada, üretimi ülke içinde yapılacak bir ürüne bu kadar döviz ödenmemesi gerekir. Bir an önce ceviz üretimi artırılmalıdır” dedi.

Bayraktar, Türkiye’nin hemen her bölgesinde yetiştirilebilen cevizde üretimin rahatlıkla iki-üç katına çıkarılabileceğini, ithalat bir yana yüz milyonlarca dolarlık ihracat yapılabileceğini bildirdi.

 

-“Uzman görüşü alınmadan bahçe kurulacak yer seçilmemelidir”-

 

Şemsi Bayraktar, şunları kaydetti:

“Son yıllarda üretimin iç tüketimi karşılayamaması neticesinde, devletin kapama ceviz bahçeleri tesisine yönelik verdiği teşvikler, özel sektörün ceviz yetiştiriciliğine olan ilgisi ve aşılı ceviz fidanı üretiminin fidancılık içinde karlı bir üretim kolu haline gelmesi, yüzlerce kişiyi aşılı ceviz fidanı üretimine sevk etmiştir. Ceviz bahçeleri tesis edilirken artık uzman bilgisine ihtiyaç duyulmadan kurulmaya başlanmıştır. Bahçenin kurulacağı yerin uzman görüşü alınmadan seçimi, araziye dikilecek ceviz fidanlarında çeşitlerin yanlış seçilmesi, bilinçsiz uygulamalar verim kayıplarına neden olmaktadır.

Son zamanlarda internet sitelerinde sıklıkla gördüğümüz üzere ‘anahtar teslimi ceviz bahçeleri’, ‘sertifikalı ceviz fidanı’ gibi reklamları yer almaktadır. Çiftçilerimizin ve ceviz bahçesi kurmak isteyen girişimcilerin çeşit seçimi konusunda dikkatli olmaları gerekmektedir. Meyve bahçelerinin ilk kurulumunda yapılan hataların sonradan telafisi mümkün olmadığından üreticilerin, konusunda uzman, güvenilir, referansı olan firmalarla işbirliği yapmalarında fayda vardır.

Orman ve Su İşleri Bakanlığı’nın başlattığı ‘5 bin köye 5 bin gelir getirici orman seferberliği’ projesini önemli bir adım olarak görüyoruz. Bu proje ile hem ceviz, badem, fıstık çamı gibi üretim açığı olan ürünlerin üretimi geliştirilecek hem de verimli olmayan ormanlarda meyve bahçelerinin kurulmasıyla bozuk orman alanlarımızı daha iyi değerlenecektir.”

Ceviz yetiştiriciliğinde verilen mazot ve gübre desteklerinin yanı sıra sertifikalı ve standart fidan desteğinin şahısların olduğu kadar özel sektörü de kapama ceviz bahçesi kurmaya yönlendirdiğini bildiren Bayraktar, “Üretimin artırılması için ‘kapama bahçe tesisi desteği’ verilmelidir. Cevizde hedefimiz öncelikle ‘kendine yeten’ ülke, sonrasında ‘ihracatçı ülke’ konumuna gelmek olmalıdır. Bu yapılırsa, tıpkı fındıkta olduğu gibi yüksek döviz geliri elde eden bir ürüne sahip oluruz” dedi.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde sivil toplum kuruluşu temsilcileriyle bir araya geldiği iftar programına katıldı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, yaptığı konuşmada, bugün devlet millet kaynaşmasının en güzel görüldüğü alanların başında sivil toplum faaliyetlerinin geldiğini belirterek, “Sivil toplum kuruluşlarımızın her biri kamu yararına çalışan yani millete hizmet eden, bunu da meccanen yapan kuruluşlarımızdır. Bu bakımdan her türlü desteği, her türlü teşviki sonuna kadar hak ediyorlar.” değerlendirmesinde bulundu.  

-Kanatlıda ihracat sancısı…

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar: “Nisan ayında, tavuk eti üretimi yüzde 9,7, yumurta üretimi yüzde 2,2 azaldı”

-“4 aylık dönemde tavuk eti üretimi yüzde 7,1, tavuk yumurtası üretimi yüzde 1,5 düştü”

-“ 2015’te 1,91 milyon tonla rekor kıran tavuk eti üretimi Nisan dahil son 1 yıllık dönemde 1,86 milyon tona geriledi”

-“2015’te 16,73 milyar adet olan yumurta üretimi son 1 yıllık dönemde 16,64 milyar adede düştü”

-“Tavuk eti üretimi Nisan’da da, 2015 yılının aynı ayına göre 171 bin 794 tondan 155 bin 210 tona, yumurta üretimi 1 milyar 461 milyon adetten 1 milyar 429 milyona geriledi”

-“Kanatlı eti ihracatı Nisan’da yüzde 50, yumurta ihracatı yüzde 30,3 geriledi”

-“Irak’a yapılan kanatlı ihracatındaki yüzde 45, yumurtadaki yüzde 33 gerileme tıkanmanın ana nedeni oldu”

-“Kanatlı sektörünün büyümesini sürdürmesi ancak ihracatla mümkün olur. İhracatta bütün kanallar zorlanmalıdır”

-“Kanatlı sektörü ulaştığı üretim teknolojisi ve boyutuyla yüz akı bir sektörümüz”

-“Bu sektörün dış rekabetinde ve ihracatının önündeki tüm engeller kaldırılmalıdır”

-“İhracattaki sıkıntıların aşılabilmesi için geleneksel pazarlara ve Ortadoğu ülkelerine daha fazla ihracat yapılması gerekiyor”

 

Ankara – 18.06.2016 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, kanatlı sektörünün “ihracat sancısı” yaşadığına dikkati çekerek,  son açıklanan verilere göre, Nisan ayında kanatlı eti ihracatının yüzde 50, yumurta ihracatının ise yüzde 30,3 gerilediğini belirtti. Bayraktar, Nisan ayında, tavuk eti üretiminde yüzde 9,7, yumurta üretiminde ise yüzde 2,2 azalma kaydedildiğini bildirdi.

Bayraktar, yaptığı açıklamada, 2016 yılı Nisan ayında tavuk eti üretiminin, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 9,7 azalarak, 171 bin 794 tondan 155 bin 210 tona, tavuk yumurtası üretiminin ise yüzde 2,2 gerileyerek 1 milyar 461 milyon 825 adetten 1 milyar 429 milyon 381 adede indiğini kaydetti.

2015 yılında 16 milyar 727 milyon 510 adet olan yumurta üretiminin Nisan ayı dâhil son bir yılda yüzde 0,5 azalmayla 16 milyar 636 milyon 30 adede gerilediğini, 1 milyon 909 bin 276 ton olan tavuk eti üretiminin ise yüzde 2,4 azalışla 1 milyon 862 bin 984 tona gerilediğine işaret eden Bayraktar, “2016 Ocak, Şubat, Mart ve Nisan aylarında tavuk eti üretimi, 2015 yılının aynı aylarına göre geriledi. Yumurta üretimi, 2015-2016 döneminde, Ocak ayında azaldıktan sonra, Şubat ayında bir miktar arttı ancak, Mart ayında yeniden düştü, Nisan ayında ise yüzde 2,2 azaldı. 4 aylık dönemde tavuk eti üretimi yüzde 7,1 azalarak 651 bin tondan 604 bin tona, tavuk yumurtası üretimi yüzde 1,5 azalarak, 5 milyar 952 milyon adetten 5 milyar 861 milyon adede indi” dedi.

 

-Kanatlı sektörü yüz akımız-

 

Kanatlı sektörünün büyümesini sürdürmesi için ihracatın düzenli şekilde devamının çok önemli olduğuna, ihracatın sekteye uğramaması gerektiğine işaret eden Bayraktar, “Kanatlı sektörü ihracatındaki sıkıntılar giderilmelidir. Kanatlı sektörü ulaştığı üretim teknolojisi ve boyutuyla yüz akı bir sektörümüz. Bu sektörün ihracatının önündeki tüm engeller kaldırılmalıdır” ifadesini kullandı.

 

-Kanatlı İhracatında düşüş-

 

Üretimdeki düşüşün en büyük sebeplerinden birinin ihracatta yaşanan sıkıntı olduğunu, Nisan ayında kanatlı eti ihracatının yüzde 50, yumurta ihracatının ise yüzde 30,3 gerilediğini vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:

“Türkiye’nin kanatlı eti ihracatı, 2016 yılı Ocak, Şubat, Mart ve Nisan aylarında geriledi. Geçen yılın aynı ayına göre, Ocak ayında, yüzde 56,1 azalmayla 42,2 milyon dolardan 18,5 milyon dolara, Şubat’ta yüzde 34,8 gerilemeyle 42,6 milyon dolardan 27,8 milyon dolara, Mart ayında yüzde 35,6 azalmayla 47,4 milyon dolardan 30,5 milyon dolara, Nisan ayında yüzde 50 azalmayla 52 milyon dolardan 26 milyon dolara indi.

Yumurta ihracatı Ocak ayında yüzde 35,05 düşüşle 34,9 milyon dolardan 22,6 milyon dolara, Şubat’ta yüzde 34,2 gerilemeyle 31,7 milyon dolardan 20,9 milyon dolara, Mart’ta yüzde 39,5 düşüşle 34,2 milyon dolardan 20,7 milyon dolara, Nisan’da yüzde 30,3 düşüşle 28,2 milyon dolardan 19,6 milyon dolara geriledi.

 

-Irak pazarı etkili oldu-

 

İhracattaki bu gerilemede en önemli ihraç pazarımız olan Irak’a yapılan ihracattaki düşüş etkili oldu. Irak, Nisan 2016’da toplam kanatlı ihracatının yüzde 65’ini, yumurta ihracatının yüzde 85’ini sağladı. Bu ülkeye yapılan kanatlı eti ve ürünleri ihracatı, Nisan 2016’da, geçen yılın aynı ayına göre, yüzde 45 azalmayla 30,3 milyon dolardan 16,6 milyon dolara,  yumurta ihracatı ise yüzde 33 azalmayla 17,3 milyon dolardan 13 milyon dolara geriledi.

2015 yılında kanatlı eti ihracatı 651 milyon dolardan 436,8 milyon dolara, yumurta ihracatı 402 milyon dolardan 273,5 milyon dolara düşmüştü. İhracatta yaşanan tıkanma ve düşüş devam ediyor. Kanatlı sektörü ihracatındaki tıkanma üretime de yansıyor.”

Bayraktar, 2015’te bazı bölgelerde lokal düzeyde yaşanan kuş gribi vakası sonrası kaybedilen pazarların yeni yeni tekrar elde edilmeye başlanması, küresel düzeyde talep düşüşü, çevre ülkelerde yaşanan iç karışıklıkların ulaştırma ve ihracat imkanlarını kısıtlaması nedeniyle ihracatta düşüş görüldüğünü vurguladı.

 

-“Yeni pazarlara ağırlık verilmelidir”-

İhracattaki sıkıntıların aşılması, geleneksel pazarlara ve Ortadoğu ülkelerine daha fazla kanatlı eti ve yumurta ihracatı yapılması gerektiğine dikkati çeken Bayraktar, “İhracat acilen desteklenmeli, yeni pazarlara ağırlık verilmelidir. Ayrıca Çin pazarının tekrar açılması için girişimlerde bulunulmalı, Japonya pazarına giriş için çalışmalar hızlandırılmalı, Suudi Arabistan pazarına girmek için destekler verilmelidir. En önemlisi ise Avrupa Birliği pazarına girmektir. AB’ye ihracatın açılması için yapılan çalışmalar hızlandırılmalıdır” dedi.

Bayraktar şöyle devam etti:

 “Üretim maliyetlerinin en önemli kalemlerinden birisi olan elektrik fiyatları çiftçilerimizi zorlamaktadır. Enerji fiyatları çok yüksektir. Enerji maliyetlerinin yüksekliği tavuk eti maliyetlerinin artmasına neden olmakta, ayrıca ihracatta rekabetçi konumda olmamızı engellemektedir. Özellikle yetiştirme kümesleri sanayi tarifesinin de üstünde bir tarifeyle enerji kullanmaktadır. Seralar için yapılan tarife düzenlemesi kümesler için de uygulanmalı, bu üreticilerimizin de indirimli tarifeden elektrik almaları sağlanmalıdır.”

-Dünya Çölleşmeyle Mücadele Günü
-TZOB Genel Başkanı Bayraktar:“Çölleşme yüzünden dünyamızın geleceği ve insanlığın gıda güvencesi tehlikededir”
-“Kurak, yarı kurak ve az yağışlı bölgelerde iklim değişikliği ve insan faaliyetleriyle ortaya çıkan çölleşmenin en önemli nedeni ise erozyondur”
-“Ülkemiz topraklarının yüzde 90’ında değişik derecelerde erozyon yaşanmaktadır”
-“Erozyonun en önemli sebebi ise ormanların ve bitki örtüsünün tahrip edilmesidir”
-“Tarım alanlarındaki erozyona neden olan en önemli etkenler ise yanlış sulama, anız yakma, toprağın yanlış işlenmesidir”
-“Aşırı sulama verimli toprakların taşınmasına, tuzlulaşmasına, çoraklaşmasına sebep oluyor. Zaten su zengini olmayan Türkiye’nin aşırı sulama bir yana bir damla suyunu dahi heba etme lüksü yoktur”

Ankara – 17.06.2016 -Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, çölleşmenin, dünyanın geleceği ve insanlığın gıda güvencesi açısından büyük tehlike oluşturduğunu vurguladı.
Bayraktar, 17 Haziran Dünya Çölleşmeyle Mücadele Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, araştırmalara göre, dünyada her yıl Hollanda’nın üç katı büyüklüğünde bir alanın çölleştiğine dikkati çekti. Dünyadaki toplam kara alanlarının dörtte birinin farklı düzeylerde çölleşme tehdidi altında olduğunu belirten Bayraktar, şunları kaydetti:
“Kurak, yarı kurak ve az yağışlı bölgelerde iklim değişikliği ve insan faaliyetleriyle ortaya çıkan çölleşmenin en önemli nedeni ise erozyondur. Ülkemiz, erozyona en fazla maruz kalan ülkeler arasındadır. Türkiye topraklarının yüzde 90’ında değişik derecelerde erozyon yaşanmaktadır. Erozyonun en önemli sebebi ise ormanların ve bitki örtüsünün tahrip edilmesidir. Toprağın aşırı kullanımı, iklim değişikliği, ormansızlaşma, anız yakma, amaç dışı toprak kullanımı, meraların tarıma açılması, aşırı otlatma, plansız sulama ve eğitimsizlik gibi nedenlerle çölleşmeyi hızlandırmaktadır.
Ayrıca nüfus artışına paralel olarak gıda, toprak ve suya olan talebin artması, zenginleşmeyle insanların tüketim alışkanlıklarının değişmesi doğal kaynaklar üzerinde baskı yapmakta, bu da çölleşmenin bir başka nedenini oluşturmaktadır.”

-“Ülkemizde çölleşme”-

Ülkemizin, iklim şartları, yer şekilleri ve toprak özellikleriyle “Dünya Çölleşme Tehlikesi Haritası”nda “Çölleşmeye fazla duyarlı” bir ülke olarak yer aldığına işaret eden Bayraktar, “Bu nedenle ülkemizde çölleşmeyle mücadele ve kuraklığın etkilerini azaltmada acil tedbirlerin alınması zorunludur” dedi.
Bayraktar, şu bilgileri verdi:
“Topraklarımızın yaklaşık yüzde 60’ı, yüzde 12’den fazla eğimi olan arazilerden oluşmaktadır. Bundan dolayı topraklarımızın yaklaşık yüzde 70’inin derinliği azdır. Tarım, orman ve mera alanlarımızın önemli bir bölümü yeterli su içeriğine de sahip değildir. Eğimin fazlalığı, bitki örtüsünün yetersizliği, toprağın aşınmaya uygun veya duyarlı olması topraklarımızı erozyon tehdidiyle karşı karşıya bırakmaktadır. Bunun yanında aşırı nüfus baskısının getirdiği tarım topraklarının amaç dışı kullanımı, tarım alanlarının yetenek sınıflamasına göre kullanılmaması, tarımsal yönden verimli alanların ve değerli doğal yaşam alanlarının geri dönülmeyecek biçimde elden çıkmasına yol açmaktadır.
Türkiye’de her yıl binlerce dönüm tarım arazisi, erozyona sebep olan hatalı sulama ve yanlış toprak işleme gibi uygulamalardan dolayı kullanılamaz hale geliyor. Ayrıca, su kaynaklarımız bilinçsiz sulama nedeniyle israf ediliyor. Aşırı sulamaya bağlı olarak, verimli topraklarımız akan sularla birlikte taşınıyor. Topraklarımız tuzlulaşıyor, çoraklaşıyor. Zaten su zengini olmayan ülkemizde, aşırı sulama bir yana, bir damla suyu dahi heba etme lüksümüz yoktur. Yine aşırı sulamaya bağlı olarak ekili alanlarda drenaj sorunu yaşanıyor. Ürünlerimizde verim ve kalite kayıpları meydana geliyor.
Büyük bir tarımsal potansiyele sahip ülkemizde insanlarımızın çölleşme ve erozyonla mücadele konusunda daha fazla duyarlı ve bilinçli olabilmesi için kamu ve özel kuruluşların konuya gereken hassasiyeti göstermeleri son derece önemlidir. Toplumda çölleşmeyle mücadele bilincinin oluşturulması, çevre sorunlarına karşı duyarlı olunması ve gerekli önlemlerin alınmasının temelinde de eğitim yatmaktadır.”

-“Toprak ve su olmazsa olmaz”-

Yaşamın devamı için zorunlu olan toprak ve su gibi olmazsa olmaz doğal kaynakların korunması ve amacına uygun kullanılmasının son derece önemli olduğuna dikkati çeken Bayraktar, şunları kaydetti:
“Gelecek nesillerin gıda gereksinimlerinin ülke kaynaklarıyla karşılanabilmesi başta toprak ve su olmak üzere ancak ve ancak doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımıyla mümkün olabilir. Toprağımız geleceğimizdir, toprağımız geleceğindir. Gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya bırakmak için iklim değişikliği sürecinin olumsuz etkilerine karşı hazırlıklı ve dayanıklı olmak zorundayız. Her geçen gün azalmakta olan doğal kaynaklarımızı ve verimli arazilerimizi korumalı, bozulan alanların rehabilitasyonu için çalışmalara hız vermeliyiz.”