-Çiftçi iyi yağış bekliyor…

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar: “Tarım yılının başladığı Ekim-Kasım aylarında yağışlar normalin yüzde 4,6 altında kaldı”

-“Aralık ayında da ülke genelinde yağışlar oldukça yetersiz olurken, bugüne kadar Ege, Marmara ve İç Anadolu bölgelerinin çoğu ilinde hemen hemen hiç yağış alınmadı”

-“Ekim, Kasım aylarında yağışlar Akdeniz Bölgesi’nde normalin yüzde 35,5, İç Anadolu’da yüzde 30,4 altında kaldı”

-“Yağışlar Karadeniz ve Doğu Anadolu’da arttı”

-“Hububatta, geç ekim yapılan bazı alanlarda çıkışların olmadığı, bu nedenle tohumlarda çürüme riski bulunduğu görüldü”

-“Çıkış yapan bazı alanlarda ise çıkışların zayıf kaldığı, yağış yetersizliği nedeniyle kurumaların başladığı tespit edildi”

-“Bugün ile 2 Ocak tarihleri arasında Akdeniz ve Ege kıyıları dışında ülke genelinde beklenen şiddetli don riskinin hububata ve kışlık sebzelere zarar vermesinden endişe ediliyor”

-“İç Anadolu, Marmara’nın kuzey ve doğusuyla Karadeniz kıyılarında başlayan hafif yağışın yeterli olması için Kasım ve Aralık aylarının açığını kurtaracak seviyeleri bulması gerekiyor”

-“Şubat’a kadar kış yağışlarının iyi olması önemlidir” 

 

Ankara – 30.12.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, tarım yılının kurak başladığını, çiftçinin iyi yağış beklediğini bildirerek, “Ekim-Kasım aylarında yağışlar normalin yüzde 4,6 altında kaldı. Aralık ayında da ülke genelinde yağışlar oldukça yetersiz olurken, Ege, Marmara ve İç Anadolu bölgelerinin çoğu ilinde hemen hemen hiç yağış alınmadı. İç Anadolu, Marmara’nın kuzey ve doğusuyla Karadeniz kıyılarında başlayan hafif yağışın yeterli olması için Kasım ve Aralık aylarının açığını kurtaracak seviyeleri bulması gerekiyor” dedi.

Bayraktar, yaptığı açıklamada, Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre,  yeni tarım yılının başladığı 2015 yılı Ekim ayı başı ile Kasım ayı sonu birikimli yağışların genel olarak normalinden az olduğunu belirtti. Birikimli yağış ortalamasının 115,0 milimetre (mm), normalin 120,6 mm olduğunu vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:

“2015-2016 yılı tarımsal üretim ve pazarlama dönemi Ekim ayı itibariyle başladı. Bu tarihten itibaren başta kışlık hububat olmak üzere, bazı baklagiller, kanola ve bazı sebzelerin ekimleri tamamlandı. Tarım yılının başladığı Ekim ayından Kasım ayı sonuna kadar birikimli yağışlar normalin yüzde 4,6 altında kaldı. 2 aylık dönemde gerçekleşen birikimli yağışlarda normale ve geçen yıl yağışlarına göre Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu bölgelerinde azalma görülürken, Marmara bölgesinde normal düzeyde, Karadeniz ve Doğu Anadolu bölgelerinde ise artış oldu. Ekim, Kasım aylarında birikimli olarak normale göre yağış azalması yüzde 35,5 ile en fazla Akdeniz Bölgesi’nde görüldü. Bu bölgeyi yüzde 30,4 ile İç Anadolu, yüzde 5,5 Güneydoğu Anadolu, yüzde 4,3 ile Ege bölgeleri izledi.”

 

-Aralık ayı çok kurak geçti-

 

Ekim ve Kasım ayı birikimli yağışlar normallerin altında gerçekleşirken, Aralık ayında da beklenen yağışların olmamasıyla bu yıl kış kuraklığının kendini gösterdiğine dikkati çeken Bayraktar, şu bilgileri verdi:

“Meteoroloji Genel Müdürlüğünce resmi rakamları henüz yayınlanmamakla birlikte, Ziraat Odalarımızdan alınan bilgilere göre, Aralık ayında bugüne kadar ülke genelinde yağışlar oldukça yetersizken, özellikle Ege, Marmara ve İç Anadolu Bölgelerinin çoğu ili hemen hemen hiç yağış almadı.

Kuru tarımın yaygın olduğu İç Anadolu Bölgesi’nde Ekim ayında yağışlar normalin yüzde 31,4 üzerinde gerçekleşirken, Kasım ayında yüzde 72,3 oranında azaldı. Aralık ayında da yağışlar oldukça yetersiz kaldı.

Hububat üretiminin yoğun olarak yapıldığı, Ankara, Konya, Afyonkarahisar, Çorum, Kayseri gibi illerimizde Aralık ayında bugüne kadar neredeyse hiç yağış olmadı.

Hububat ekiminin yoğun olarak yapıldığı İç Anadolu Bölgesi’nde ve yağışların azaldığı diğer bölgelerde hububatta gelişme yavaşladı. Hububat ekilişinin ardından Kasım ve Aralık aylarında beklediği yağışı alamayan üreticiler, yağış beklemektedir. Ekim ayı yağışlarının tüm bölgelerde normallerinin üzerinde gerçekleşmesi erken hububat ekimi yapan üreticiler için faydalı oldu. Ancak, ikinci ürün hasadı sonrası Kasım ayında hububat eken üreticilerin yağış alamaması sıkıntı yarattı.

Ziraat Odalarımızdan alınan bilgilere göre, hububat ekiminin yapıldığı tarım alanlarında beklenen yağışın gerçekleşmemesi nedeniyle özellikle geç ekim yapılan bazı alanlarda çıkışların olmadığı, bu nedenle tohumlarda çürüme riski bulunduğu görüldü. Çıkış yapan bazı alanlarda ise çıkışların zayıf kaldığı, bazı alanlarda da yağış yetersizliği nedeniyle kurumaların başladığı tespit edildi.”

 

-“Yeterli yağış olmazsa hububatta önemli verim kayıpları yaşanabilir”-

 

2015-2016 yılı tarım ürünleri rekoltelerinin nasıl gerçekleşeceğine yönelik tahminleri bugünden yapmanın zor olduğunu ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü tahminlerine göre bu günlerde iklim şartlarının belirsizlik gösterdiğini bildiren Bayraktar, şunları kaydetti:

“Hafif de olsa bazı illerimizde başlayan kar yağışı çiftçiyi umutlandırdı. Bugün ile 2 Ocak tarihleri arasında Akdeniz ve Ege kıyıları dışında ülke genelinde beklenen şiddetli don riskinin hububata ve kışlık sebzelere zarar vermesinden çiftçimiz endişe etmektedir. İç Anadolu, Marmara’nın kuzey ve doğusuyla Karadeniz kıyılarında başlayan hafif yağışın yeterli olması için Kasım ve Aralık aylarının açığını kurtaracak seviyeleri bulması gerekiyor. Şubat’a kadar kış yağışların iyi olması önemlidir. Bu olmazsa özellikle hububatta önemli verim kayıpları yaşanabilir.”

Bayraktar, bu tarım yılının verimli geçmesi için yağış almayan tüm bölgelerde en kısa zamanda yeterli yağışın alınmasını, kalite ve rekoltenin düşmediği bir yıl olarak tamamlanmasını ümit ettiklerini bildirdi.

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar: 

-“Tahılda kaybımız 1,8 milyon tonu buğday olmak üzere 2,9 milyon tona yaklaşıyor”

-“45,7 milyon ton yaş sebze meyve üretimimizin hesaplamalara göre en az 9 milyon tonu sofraya ulaşmadan çöpe gidiyor”

-“Belçika, Yunanistan, Avusturya, Şili ve Hollanda’nın ürettiğinden daha fazla buğdayı üretim ve kullanımda kaybediyoruz”

-“Tahılda kayıp 2,5 milyar liraya yaklaşıyor. Yaş sebze ve meyvedeki kayıp da en az 11 milyar lirayı buluyor”

-“Türkiye, bu kadar büyük bir parayı çöpe atacak kadar zengin bir ülke değil”

-“2014 yılında 3,5 milyon yaş sebze meyve ihracatı yaptığımız ve 2,3 milyar dolar döviz kazandığımız düşünüldüğünde kaybın boyutları çok daha iyi anlaşılıyor”

-“Binbir emekle üretilen tarımsal ürünlerindeki kayıpların en aza indirilmesi temel politika olmalıdır”

-“Milyarlarca doların tüketim ve ihracatta yöneleceğine, çöpe gitmesine neden olan kayıplar en aza indirilirse, milyonlarca ton tarımsal ürünün ithalatı da önlenmiş olur”

 

Ankara – 27.12.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, tarımsal ürünlerde kayıpların büyük miktarlarda olduğunu bildirerek, “tüketemeden, ihraç edemeden kaybediyoruz. Ürün yetişirken, hasatta ve hasat sonrasındaki taşıma, muhafaza, pazarlama ve tüketim aşamalarında kayıplarımız büyük boyutlarda. Tahılda kaybımız 1,8 milyon tonu buğday olmak üzere 2,9 milyon tona yaklaşıyor. 45,7 milyon ton yaş sebze meyve üretimimizin hesaplamalara göre en az 9 milyon tonu sofraya ulaşmadan çöpe gidiyor” dedi.

Bayraktar, yaptığı açıklamada, ülkemizde tarımsal ürünlerin, tarladan sofraya ulaşıncaya kadar önemli kayıplara uğradığını belirtti. Kayıpların önemli bir kısmının hasat ve depolama aşamasında gerçekleştiğini vurgulayan Bayraktar, zamanında ve uygun araç gereçlerle yapılmayan hasat işlemleri ve yeterli şartları sağlamayan depolama sistemleri sonucu ürünlerimizin önemli bir kısmının ziyan olduğuna dikkati çekti.

 

-36,6 milyon ton tahılın 2,9 milyon tonu kaybediliyor-

 2013-2014 döneminde pirinç hariç 36,6 milyon ton olan tahıl üretiminin yüzde 7,85’i olan 2,9 milyon tonunun üretim ve kullanım aşamasında kaybedildiğini bildiren Bayraktar, şunları kaydetti:

 “Toplam 2,9 milyon tonluk kaybın, 1,9 milyon tonu üretim, 1 milyon tonu kullanımda meydana geliyor. Tahılın 17,7 milyon tonunu tüketiyoruz, 13,9 milyon tonunu yemlik olarak kullanıyoruz, 2 milyon tonunu tohumluğa ayırıyoruz. Endüstriyel kullanım ise 458 bin tonu geçiyor. Kaybedilen tahıl, tohumluğa ayrılan tahıldan 900 bin ton daha fazla. Bu çok fazla ve kabul edilebilir bir durum değil.

Sadece buğdayda 1 milyon 212 bin tonu üretimde, 621 bin tonu kullanımda olmak üzere 1 milyon 833 bin ton kayıp var. Durum bizde böyleyken, nüfusu 11,3 milyon olan Belçika 1,8, 10,9 milyon nüfuslu Yunanistan ve 8,6 milyon nüfuslu Avusturya 1,6 milyon ton, 18 milyonluk Şili 1,5 milyon ton, 16,9 milyon tonluk Hollanda 1,3 milyon ton buğday üretiyor. Bizim kaybettiğimiz buğday onların üretiminden fazla. Bu israfı durdurmamız lazım. Buğdaydaki ekonomik kaybımız 1,6 milyar lira düzeyinde bulunuyor. Tahıldaki toplam kayıp da 2,5 milyar liraya yaklaşıyor.”

 

-Yaş sebze ve meyvede kayıp 9-11,5 milyon ton-

 Yaş sebze ve meyvede kaybın tahıla göre çok daha yüksek boyutlara ulaştığını belirten Bayraktar, şu bilgileri verdi:

“Yapılan araştırmalara göre tür ve çeşitlere göre değişmekle birlikte yaş sebze ve meyvedeki kayıp oranı yüzde 10 ile 30 arasında değişiyor. Yaş sebze meyvede ortalama kaybın yüzde 20-25 dolaylarında olduğu tahmin ediliyor. Toplam yaş sebze ve meyve üretimimizin 45,7 milyon ton olduğu dikkate alındığında her yıl, toplam yaş sebze ve meyve üretimimizin en az 9 milyon tonu sofraya ulaşmadan çöpe gidiyor. Bu rakamın, 11-11,5 milyon tona kadar ulaşabileceği de belirtiliyor.

Tahılda kayıpların maddi karşılığı 2,5 milyar liraya yaklaşıyor. Yaş sebze ve meyvede kayıp da en az 11 milyar lira. Kaybın 13-14 milyar liraya ulaşabileceği de tahminler arasında. Türkiye, bu kadar büyük bir parayı çöpe atacak kadar zengin bir ülke değil. 2014 yılında 3,5 milyon yaş sebze meyve ihracatı yaptığımız ve 2,3 milyar dolar döviz kazandığımız düşünüldüğünde kaybın boyutları çok daha iyi anlaşılıyor.

Binbir emekle üretilen tarımsal ürünlerindeki kayıpların en aza indirilmesi temel politika olmalıdır. Milyarlarca doların tüketim ve ihracatta yöneleceğine, çöpe gitmesine neden olan kayıplar en aza indirilirse,  milyonlarca ton tarımsal ürünün ithalatı da önlenmiş olur.”

 

-Kaybın sebepleri-

 Yapılan araştırmalara göre, yaş sebze ve meyvede derim sırasında yüzde 4-12, taşıma sırasında yüzde 2-8, pazara hazırlık evresinde yüzde 5-15, depolamada yüzde 3-10, tüketici evresinde yüzde 1-5 kayıp meydana geldiğini bildiren Bayraktar, “Üreticilerimizin bin bir emekle ürettikleri ürününü zayi olmamasının yanı sıra ülke ekonomisinin de kayba uğramaması bakımından bu kayıpların mutlaka önlenmesi gerekir” dedi.

 

-Ne yapmalı-

 Tahılda, hasatta biçerdöverlerden kaynaklanan kayıpların önemli boyutta olduğunu vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:

“Biçerdöverler minimum düzeyde dane kaybına göre üretiliyor. Arazinin durumu, biçerdöverlerin ayarlarının iyi yapılmaması, biçerdöverlerin ürün çeşidine ve arazi yapısına göre uygun çalışma hızında gitmemesi hasatta dane kaybını artırıyor. Biçerdöverlerde dane kaybının yüzde 3’ü aşmaması gerekirken, ülkemizde bu oran yüzde 5,5’lerde seyrediyor.

Biçerdöver sahipleri, biçerdöverlerini operatör belgesi olmayan sürücülere kullandırmamalı,

Biçerdöver operatör belgesi olmayan sürücüler, biçerdöverle ürün hasadı yapmamalı, belgeli olanlar eğitime tabi tutulmalı,

Biçerdöverlerinin tamir, bakım ve ayarları tekniğine uygun bir şekilde yapılmalı,

Biçerdöver uygun hızda çalıştırılmalı,

Arazi tesviyesi iyi olmalı.

Dane kayıplarını en aza indirmek için hasatta, üründeki rutubet durumu dikkate alınmalı, çiğ kalkmadan hasada başlanılmamalı ve çiğ düşmeden önce hasada son verilmeli,

Özellikle arazilerimizin engebeli olan bölgelerde kayıpların azaltılması amacı ile engebeli arazilerde ve yatık ürünlerde, biçerdöverlere sap ayırıcı ve başak kaldırıcılar monte edilmeli.

Diğer taraftan depolamadan kaynaklanan kayıpların en aza indirilmesi için lisanslı depoculuğun ülke genelinde yaygınlaştırılması gerekmektedir.

Kayıpların azaltılması için önem taşıyan bir konu da depolamada ambar zararlılarıyla mücadeledir. Ülkemizde, özellikle depolamadan kaynaklanan kayıpların en aza indirilmesi için lisanslı depoculuğun teşvik edilmesi gerekmektedir. Depolanacak tahılın nem içerikleri düşük olmalıdır. Buğdayda yüzde 12-14 gibi. Gerekirse depolamadan önce kurutulmalıdır.

Ürün depoya konulmadan önce tahıllar kırık, hasar görmüş taneler, yabancı tohum ve tanelerden arındırılmalıdır.

Haşere ve enfekte olmuş tane içeren tahıl kitleleri fumigasyon (gazlama) yoluyla ilaçlanmalıdır.

Üreticilerimiz depo seçimini yaparken tahılın ve yöre ikliminin özellikleri göz önünde bulundurarak; depo olarak kullanılacak alanın nemsiz, kuru, havadar ve aydınlık bir yer olmasına dikkat etmelidirler.

Ayrıca depolar için en iyi sıcaklık değeri +4°C’dir. Sıcaklık yükseldikçe silolara aktarma yapılmalıdır.

Özellikle buğday depolamada, bir ton ürüne en az 1,5 metrekare alan hesap edilmelidir ve depolara zararlıların girmesini engelleyecek tedbirler alınmalıdır.”

Yapılacak eğitim faaliyetleri ile üreticilerimizin yetiştirme tekniklerinin yanı sıra hasat teknikleri konusunda da bilgilendirilmesinin sağlanması gerektiğine dikkati çeken Bayraktar, “ürünler zamanında ve doğru şekilde hasat edilmelidir. Üreticilerimiz üretim sırasında yanlış uygulamalar yapmamalı, hastalık ve zararlılarla mücadele konusunda dikkatli davranmalıdır. Ürünü olgunlaşmadan önce veya aşırı olgunlaşmış şekilde toplamamalı, bahçede uygun meyve ve sebze toplama kapları bulundurmalı, ürünü güneşten korumalı ve paketleme tesislerine teslimde veya pazara taşımada gecikmemelidir” dedi.

Hasat edilen sebze ve meyvelerin uygun şekilde paketlenmesi, taşınması ve depolanmasının sağlanması gerektiğini belirten Bayraktar, bu amaçla soğuk hava depolarının sayısı ve kapasitesinin artırılması ve bu tesislere verilen desteklerin artırılarak devam etmesi, ürünlerin uygun araçlarla ve özelliğine göre ayrı ayrı taşınması gerektiğini kaydetti.

Paketleme tesisinde sınıflandırmanın iyi yapılması, havalandırma ve soğutmanın yeterli olmasının bir zorunluluk olduğuna dikkati çeken Bayraktar, “Ürüne bahçede, hasattan sonra yüklemeden önce muhakkak ön soğutma yapılmalıdır. Hijyen koşullarına dikkat edilmelidir. Tüketici de ürünü, kayba ve israfa uğratmayacak miktarda ihtiyacı kadar satın almalı; sebze ve meyveye uygun saklama ve kullanma şartlarına uymalıdır” dedi.

-21 Aralık Dünya Kooperatifçilik Günü…

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar: “Kooperatifleri ve üretici birliklerini güçlendiremezsek, üretici ile tüketici arasında 5 kata varan fiyat farkını düşüremeyiz”

-“Üretici de kazansın, tüketici de uygun fiyatla ürün tüketsin istiyorsak tarımda örgütlenmeyi sağlamalıyız”

-“Ülkemizde daha güçlü kooperatiflere gereksinim bulunuyor. Ortaklarının ve toplumun gereksinimlerini karşılamak için idari ve mali açıdan daha güçlü, fonksiyonel, profesyonelce yönetilen ve yaratıcı kooperatiflerin olması şarttır”

-“Kooperatifler, ekonomik örgütlenmeler olarak ürün pazarlanmasına odaklanmalı”

-“Tarımsal örgütlerin kayıt tutma ve yayım hizmetleri, Ar-Ge çalışmaları, girdi ve kredi temini, depolama, ambalaj ve pazarlama safhalarında daha aktif rol almaları sağlanmalıdır”

 

Ankara –  21.12.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, üretici birlikleri ve kooperatiflerin ülkemizde idari ve mali açıdan yeterince güçlü ve fonksiyonel olmadığını bildirerek, “tarımda ekonomik örgütlenme hayati önemde. Kooperatifleri ve üretici birliklerini güçlendiremezsek, üretici ile tüketici arasında 5 kata varan fiyat farkını düşüremeyiz. Üretici de kazansın, tüketici de uygun fiyatla ürün tüketsin istiyorsak tarımda örgütlenmeyi sağlamalıyız” dedi.

Bayraktar, 21 Aralık Dünya Kooperatifçilik Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, Birleşmiş Milletlerce 2015 yılı Kooperatifçilik Günü’nün temasının “Kooperatifi Seçin, Eşitliği Seçin” olarak belirlediğini, kooperatiflerin yapıları gereği herkese açık kuruluşlar olduğunu belirtti. Kooperatiflerde sermayeye bağlı olmaksızın ortakların 1’er oy hakkına sahip olduğu bilgisini veren Bayraktar, her ortağın karar almada eşit hakka sahip bulunduğunu, ihtiyaçlara erişimde de eşitliğin söz konusu olduğunu vurguladı. Bayraktar, Birleşmiş Milletlerce de kabul edildiği gibi kooperatifçiliğin, toplumda eşitsizliği yok etmek, yoksulluğu azaltmak, ırk, cinsiyet ve çeşitli ayrımcılığa son vermek için önemli bir sosyo ekonomik model olduğunu da belirtti.

Şemsi Bayraktar, Birleşmiş Milletler’in verilerine göre, küresel düzeyde 1 milyar ortağı olan 2,6 milyon kooperatif bulunduğu, bu kooperatiflerin 223,6 milyonu kendi hesabına çalışan kooperatif ortağı olmak üzere tam ve geçici statüde 250 milyon kişiye istihdam sağladığı bilgisini verdi. TZOB Genel Başkanı Bayraktar, ülkemizde de 12 bin 449’u tarımda olmak üzere, 26 ayrı türde 84 bin kooperatifin, tarımda 146 bölge birliğinin ve 8 adet merkez birliğinin faaliyet gösterdiğini bildirdi. 

 

-“Avrupa’da pazar payları yüksek, mali açıdan güçlü ve fonksiyoneller”-

 

Avrupa’da kooperatiflerin pazar paylarının oldukça yüksek olduğunu, mali açıdan güçlü, fonksiyonel bir şekilde işlev gördüklerini vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:

“Kooperatiflerin, Hollanda’da tarımsal ürün pazarlamasında yüzde 90, Yeni Zelanda’da süt ve süt ihracat piyasasında yüzde 95, et piyasasında yüzde 70, tarımsal üretimde yüzde 50, gübre piyasasında yüzde 70, Norveç’te süt ürünleri üretimininde yüzde 99 pazar payı bulunuyor. Ülkemizde kooperatiflerin tarımda pazar payı halen yüzde 2’ler düzeyindedir. Gelişmiş ülkelerde kooperatifçiliğe kamu ve özelin yanında üçüncü sektör olarak da bakılıyor. Ülkemizde ise kooperatifçiliğe, zaman zaman önem ve öncelik verilmekle birlikte, süreklilik kazandırılamadığından istenilen düzeyde gelişme sağlanamadı. Tarımsal amaçlı kooperatifler 3 farklı yasa altında, 7 konuda hizmet veriyor. Birbirinden farklı mevzuatlarla yönetilen kooperatifler, ülkemizin ihtiyaçlarına nazaran çeşit ve sayı yönünden oldukça fazla ve dağınık bir yapı sergilemekle beraber ilgili mevzuatları da güncelliğini yitirmiştir.

Ülkemizde daha güçlü kooperatiflere gereksinim vardır. Ortaklarının ve toplumun gereksinimlerini karşılamak için daha güçlü ve yaratıcı kooperatiflerin olması şarttır.”

 

-“Kooperatiflerin verimlilik ve etkinlik ögelerini dikkate almaları gerekir”-

 

Demokratik işletme kuruluşları olan kooperatiflerin yüksek kazançtan çok, ortaklarının gereksinim ve yararlarını önde tutmaları gerektiğini, ancak, kooperatiflerin yaşamlarını sürdürebilmek için verimlilik ve etkinlik ögelerini dikkate almaları gerektiğini bildiren Bayraktar, şu bilgileri verdi:

“Böylece ortaklarının kalkınmasını sağladıkları gibi, toplumun da kalkınmasına yardımcı olabilirler. Küçük işletmelerin çok yoğun olduğu tarımsal yapımızda ekonomik örgütlenme yetersiz kalmıştır. Başta kooperatifler olmak üzere tarımsal örgütler arasında yeterli koordinasyon sağlanamamıştır. Ülkemizde kooperatif sayısı fazla olmakla birlikte ortak sayıları azdır. Bu nedenle kooperatifçiliğin esas amacı olan, ölçek ekonomisi, işbirliği ve sinerji etkisi bakımından ülkemiz, dünya uygulamalarının oldukça gerisindedir.

Kooperatifçilik sektörünün denetlenmesi, geliştirilmesi, devlet tarafından yapılmalı bu amaçla mali, teknik ve hukuki desteğin verilmesine katkıda bulunulması gerekmektedir. Devlet, temel olarak yasa koyucu ve yasaları düzenleyici pozisyonunu güçlendirmeli ve kooperatifleri yasal boşluk ve karmaşıklıklardan kurtarmalı, kooperatifleşme teşvik edilmeli, kooperatifler idari ve mali yönden güçlendirilmeli ve desteklenmelidir. Kooperatiflerde denetleme daha işlevsel bir yapıya kavuşturulmalıdır.”

 

-“Eğitim ve Ar-Ge için kurumsal yapı oluşturulmalı”-

 

Kooperatifçilikte temel sorunlardan birini oluşturan eğitim eksikliğinin giderilmesi için eğitim ve Ar-Ge faaliyetlerini yürütecek bir kurumsal yapının oluşturulması gerektiğini vurgulayan Bayraktar, “bu çalışmalar mümkün olduğu kadar geniş tabana yayılarak yapılmalı ve üniversiteler dışındaki diğer sivil toplum örgütlerinin de eğitimle ilgili desteklerinin artırılması sağlanmalıdır” dedi.

Kooperatiflerin etkin bir çalışma düzenine sahip olmayışlarının Türk tarımının pazarlama sorunlarının başında geldiğini belirten Bayraktar, şunları kaydetti:

“Kooperatifler, ekonomik örgütlenmeler olarak ürün pazarlanmasına odaklanmalıdır.

Tarımsal örgütlerin daha fonksiyonel bir yapıya kavuşturulabilmesi için görev tanımları yeniden ele alınmalıdır.

Bu örgütlerin kayıt tutma ve yayım hizmetleri, Ar-Ge çalışmaları, girdi ve kredi temini, depolama, ambalaj ve pazarlama safhalarında daha aktif rol almaları sağlanmalıdır.

Ülkemizde daha güçlü kooperatiflere gereksinim bulunuyor. Ortaklarının ve toplumun gereksinimlerini karşılamak için idari ve mali açıdan daha güçlü, fonksiyonel, profesyonelce yönetilen ve yaratıcı kooperatiflerin olması şarttır.”