-TZOB Mayıs ayı üretici tüketici fiyatları araştırması…

-İncirde üretici market fiyat farkı yüzde 500’e yaklaştı…

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar: “Mart ve Nisan ayında olduğu gibi Mayıs ayında da üretici market fiyat farkında birinci olan kuru incirde, fiyat farkı yüzde 498’i geçti”

-“Üretici market fiyat farkında kuru inciri, yüzde 437 ile maydanoz, yüzde 393 ile salatalık, yüzde 361 ile kabak, yüzde 341 ile karpuz, yüzde 318 ile sivri biber izledi”

-“Kuru incir 6 kat, maydanoz 5,4 kat, salatalık 4,9 kat, kabak 4,6 kat, karpuz 4,4, sivri biber 4,2, kuru kayısı 3,1, marul 3,1, domates 3 katı fiyata satılmaktadır. Bu kadar fahiş fiyat farkı olur mu?”

-“Bu düzene son verilmeli, aradaki zincir kırılmalı, fiyat makası daralmalı, üretici kazanmalı, tüketici de fahiş fiyata ürün tüketmemelidir”

-“Üreticide fiyatı en fazla artan ürün olan limonda, mevsimsel özellikler nedeniyle arzdaki azalmaya bağlı olarak fiyatların artış gösterdi. Elma ve havuçta da benzer bir durum söz konusu”

-“Kuru kayısı ve kuru üzümde ise meydana gelen don nedeniyle rekoltenin düşük beklenmesi fiyatları artırdı”

-“Üreticide fiyatı en fazla düşen ürünlerden sivri biber, salatalık, domates, kabak, yeşil soğan, çilek, marul, patates, kuru soğan ve patlıcanda hasat edilen ürün miktarının artmasıyla fiyatlar geriledi”

 

Ankara – 31.05.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, incirde üretici market fiyat farkının yüzde 500’e yaklaştığını bildirerek, “Mart ve Nisan ayında olduğu gibi Mayıs ayında da üretici market fiyat farkında birinci olan kuru incirde, fiyat farkı yüzde 498’i geçti” dedi.

Bayraktar, TZOB’un Mayıs ayı üretici, hal, pazar, market fiyatları konusunda bilgi verirken, Türkiye Ziraat Odaları Birliği olarak, tarladan markete, üreticiden tüketiciye, halkın tamamını yakından ilgilendiren gıda fiyatlarındaki değişimleri, takip etmeye ve kamuoyunu doğru bilgilendirme amacıyla açıklamalara devam ettiklerini belirtti.

Şemsi Bayraktar, ürün grupları itibarıyla bakıldığında, üretici market fiyatları arasındaki farkın yaş sebze ve meyvede maydanozda yüzde 437,25, kurutulmuş ürünlerde kuru incirde yüzde 498,18, baklagillerde nohutta yüzde 181,34, pirinçte yüzde 142,76, zeytinyağında yüzde 85,28 ve hayvansal ürünlerde sütte yüzde 178,84’lere kadar çıktığı görüldüğü bilgisini verdi.

Üretici ve market arasında fiyat farkının en fazla olduğu ürünün yüzde 498,18 farkla kuru incirde gerçekleştiğini belirten Bayraktar, şunları kaydetti:

“Kuru incirden sonra fiyat farkı sırasıyla maydanozda yüzde 437,25, salatalıkta yüzde 393,27, kabakta 361, karpuzda 341,09, sivri biberde yüzde 318,08’dir. Yine kuru kayısıda yüzde 212,08, marulda yüzde 210,67, domateste yüzde 200,19 fark vardır. Bu, kuru incir 6 kat, maydanoz 5,4 kat, salatalık 4,9 kat, kabak 4,6 kat, karpuz 4,4, sivri biber 4,2, kuru kayısı 3,1, marul 3,1, domates 3 katı fiyata satılmaktadır.

Üreticide 5 lira 50 kuruş olan kuru incir, markette 32 lira 90 kuruştur. Yine tarlada adedi 17 kuruş olan maydanoz, markette 91 kuruşa satılmaktadır. 34 kuruşluk salatalığın fiyatı 1 lira 66 kuruşa, 49 kuruş olan kabağın fiyatı 2 lira 26 kuruşa, 55 kuruş olan karpuzun fiyatı 2 lira 43 kuruşa, 55 kuruş olan sivri biberin fiyatı ise 2 lira 30 kuruşa çıkmaktadır. Üreticide 12 lira olan kuru kayısı markette 37 lira 45 kuruşa verilebilmektedir. Tarlada adedi 75 kuruş olan marul markette 2 lira 33 kuruşa, 88 kuruş olan domates 2 lira 63 kuruşa fiyat bulmaktadır. Üreticide 2 lira 26 kuruş olan nohut, tüketiciye 6 lira 36 kuruşa, 1 lira 15 kuruş olan süt, tüketiciye 3 lira 21 kuruşa mal olmaktadır. Bu kadar fahiş fiyat farkı olur mu? Bu düzene son verilmeli, aradaki zincir kırılmalı, fiyat makası daralmalı, üretici kazanmalı, tüketici de fahiş fiyata ürün tüketmemelidir.”

 

-Market fiyatlarındaki değişim-

 

Bayraktar, Mayıs ayında market fiyatlarında sadece kuru kayısı fiyatında değişim görülmezken, fiyat düşüşünün yüzde 42,82 ile en fazla domateste meydana geldiğini belirtti. Domatesteki fiyat düşüşünü yüzde 31,91 ile patates, yüzde 31,50 ile sivri biber, yüzde 22,61 ile patlıcan, yüzde 20,37 ile marul, yüzde 20,25 ile kuru soğan, yüzde 18,28 ile yeşil soğan, yüzde 17,65 ile salatalık, yüzde 13,47 ile kabak, yüzde 12,67 ile kuru fasulye, yüzde 8,28 ile nohut ve yüzde 5,59 ile pirincin izlediğini bildiren Bayraktar, markette en fazla fiyat artışının yüzde 21,61 ile limonda görüldüğünü, limondaki fiyat artışını yüzde 15,62 ile kuru üzüm, yüzde 14,43 ile toz şeker, yüzde 13,62 ile yeşil mercimek, yüzde 8,16 ile havuç ve yüzde 7,31 ile zeytinyağının takip ettiği bilgisini verdi.

 

-Üretici fiyatlarındaki değişim-

 

Mayıs ayında üretici fiyatlarında maydanoz, kuru fasulye, nohut, kırmızı mercimek, yeşil mercimek, pirinç, kuru kayısı, kuru incir ve süt fiyatlarında değişim olmadığını bildiren Bayraktar, “fiyatı en fazla düşen ürün yüzde 54,17 oran ile sivri biber oldu. Sivri biberdeki fiyat düşüşünü yüzde 53,56 ile salatalık, yüzde 49,13 ile domates, yüzde 45,25 ile kabak, yüzde 42,89 ile yeşil soğan, yüzde 34,95 ile çilek, yüzde 34,78 ile marul, yüzde 32,57 ile patates, yüzde 30 ile kuru soğan, yüzde 13,55 ile patlıcan izledi. Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 31,19 oran ile elmada görüldü. Elmadaki fiyat artışını yüzde 26,39 ile kuru üzüm, yüzde 20,89 ile havuç, yüzde 15,28 ile fındık, yüzde 15 ile zeytinyağı, yüzde 14,91 ile limon takip etti” dedi.

 

-Fiyat değişimlerinin nedenleri-

 

Üreticide fiyatı en fazla artan ürün olan limonda, mevsimsel özellikler nedeniyle arzdaki azalmaya bağlı olarak fiyatların artış gösterdiğini belirten Bayraktar, şunları kaydetti:

“Elma ve havuçta da benzer bir durum söz konusu. Arzdaki daralma nedeniyle fiyatlar yükseldi. Kuru kayısı ve kuru üzümde meydana gelen don nedeniyle rekoltenin düşük beklenmesi fiyatları artırdı.

Üreticide fiyatı en fazla düşen ürünlerden sivri biber, salatalık, domates, kabak, yeşil soğan, çilek, marul, patates, kuru soğan ve patlıcanda hasat edilen ürün miktarının artmasıyla birlikte fiyatlar geriledi. Daha önce de dile getirdiğimiz gibi özellikle kuru soğan ve patateste yeni ürün hasadının başlamış olması fiyatları düşürdü. Kilogram fiyatı kuru soğanda 1 lira 45 kuruşa, patateste 2 lira 56 kuruşa indi.”

Seçilmiş ürünlerde 29 Mayıs 2015 tarihi itibarıyla ortalama üretici, hal, pazar ve market fiyatları;

 

Ürünler	Üretici	Hal	Pazar	Market	Hal/ Üretici	Pazar/ Üretici	Market/ Üretici
	Fiyatı (TL/Kg)	Fiyatı (TL/Kg)	Fiyatı (TL/Kg)	Fiyatı (TL/Kg)	Fiyat Farkı (Yüzde)	Fiyat Farkı (Yüzde)	Fiyat Farkı (Yüzde)
Domates	0,88	1,12	2,08	2,63	27,62	137,14	200,19
Salatalık	0,34	0,56	1,67	1,66	65,84	395,05	393,27
Sivri Biber	0,55	0,73	2,00	2,30	33,33	263,64	318,08
Patlıcan	0,85	1,12	1,58	2,24	32,15	86,39	164,83
Kabak	0,49	0,86	1,58	2,26	75,17	223,13	361,00
Yeşil Fasulye	1,66	2,15	3,00	3,75	29,26	80,36	125,25
Havuç	1,54	1,88	2,50	3,13	21,49	61,99	102,48
Marul (Adet)	0,75	1,08	2,15	2,33	44,00	186,67	210,67
Maydanoz (Adet)	0,17	0,26	0,68	0,91	52,94	300,00	437,25
Yeşil Soğan (Kg)	1,17	1,52	2,56	2,85	30,47	119,96	144,64
Kuru Soğan	0,56	0,75	1,38	1,45	33,93	145,54	159,42
Patates	1,00	1,44	2,33	2,56	43,64	132,75	155,36
Limon	1,58	2,60	3,40	4,41	64,56	115,19	178,94
Elma	1,38	2,26	2,58	3,84	64,07	87,54	178,72
Çilek	2,10	3,21	4,25	5,15	53,02	102,70	145,60
Kiraz	3,75	4,67	5,17	6,90	24,44	37,78	83,87
Karpuz	0,55	0,95	1,75	2,43	72,73	218,18	341,09
Kuru Fasulye	3,10	5,60	7,80	7,83	80,65	151,61	152,69
Nohut	2,26	3,60	5,13	6,36	59,29	126,77	181,34
Kırmızı Mercimek	2,07	3,90	4,25	5,49	88,41	105,31	165,27
Yeşil Mercimek	2,62	3,75	5,25	5,72	43,13	100,38	118,13
Pirinç	2,75	4,60	5,40	6,68	67,27	96,36	142,76
Kuru Kayısı	12,00		23,50	37,45	–	95,83	212,08
Kuru Üzüm	4,55		10,50	13,45	–	130,77	195,60
Kuru İncir	5,50	–	14,50	32,90	–	163,64	498,18
Fındık (İç)	38,56	–	50,00	58,46	–	29,67	51,60
Antep Fıstığı	29,00	–	40,00	51,75	–	37,93	78,45
Yumurta	0,18	–	0,40	0,40	–	128,57	130,48
Süt (Litre)	1,15	–	–	3,21	–	–	178,84
Dana Eti	23,40	–	–	37,05	–	–	58,32
Kuzu Eti	22,13	–	–	41,77	–	–	88,75
Zeytinyağı	11,50	–	–	21,31	–	–	85,28
Mısırözü Yağı	–	–	–	6,35	–	–	–
Ayçiçek Yağı	–	–	–	5,61	–	–	–
Toz Şeker	–	–	–	4,14	–	–	–
Tavuk Eti	–	–	–	6,41	–	–	–

 

Not: Hal, pazar ve market verileri Ankara, İzmir, İstanbul, Mersin, Antalya ve Bursa illerinden derlenen ortalama fiyatlardır. Üretici fiyatları ise ürünlere göre önemli üretim merkezlerinden derlenmektedir. Pirinç, kuru fasulye, nohut, kırmızı ve yeşil mercimek için belirtilen hal fiyatları toptan satış fiyatlarıdır.  Dana eti, kuzu eti, Antep fıstığı ve fındık fiyatı serbest piyasa fiyatıdır.

 

Seçilmiş ürünlerde market fiyatlarındaki aylık değişim:

 

Ürünler	Market Fiyatları 30 Nisan 2015 (TL/Kg)	Market Fiyatları 29 Mayıs 2015 (TL/Kg)	30 Nisan 2015/ 29 Mayıs 2015 Değişim (Yüzde)
Limon	3,62	4,41	21,61
Kuru Üzüm	11,63	13,45	15,62
Toz Şeker	3,62	4,14	14,43
Yeşil Mercimek	5,03	5,72	13,62
Havuç	2,89	3,13	8,16
Zeytinyağı	19,85	21,31	7,31
Elma	3,66	3,84	4,82
Kuzu Eti	40,26	41,77	3,75
Dana Eti	35,79	37,05	3,53
Kırmızı Mercimek	5,35	5,49	2,72
Süt (Litre)	3,15	3,21	1,80
Fındık (İç)	57,47	58,46	1,72
Kuru İncir	32,45	32,90	1,39
Antep Fıstığı	51,47	51,75	0,55
Ayçiçek Yağı	5,59	5,61	0,33
Kuru Kayısı	37,45	37,45	0,00
Tavuk Eti	6,46	6,41	-0,71
Yumurta	0,41	0,40	-1,63
Mısırözü Yağı	6,53	6,35	-2,77
Çilek	5,36	5,15	-3,92
Maydanoz (Adet)	0,95	0,91	-3,97
Pirinç	7,07	6,68	-5,59
Nohut	6,93	6,36	-8,28
Kuru Fasulye	8,97	7,83	-12,67
Kabak	2,61	2,26	-13,47
Salatalık	2,02	1,66	-17,65
Yeşil Soğan	3,49	2,85	-18,28
Kuru Soğan	1,82	1,45	-20,25
Marul (Adet)	2,93	2,33	-20,37
Patlıcan	2,89	2,24	-22,61
Sivri Biber	3,36	2,30	-31,50
Patates	3,76	2,56	-31,91
Domates	4,59	2,63	-42,82

 

Seçilmiş ürünlerde üretici fiyatlarındaki aylık değişim:

 

Ürünler	Üretici Fiyatları 30 Nisan 2015 (TL/Kg)	Üretici Fiyatları 29 Mayıs 2015 (TL/Kg)	30 Nisan 2015/ 29 Mayıs 2015 Değişim (Yüzde)
Elma	1,05	1,38	31,19
Kuru Üzüm	3,60	4,55	26,39
Havuç	1,28	1,54	20,89
Fındık (İç)	33,45	38,56	15,28
Zeytinyağı	10,00	11,50	15,00
Limon	1,38	1,58	14,91
Dana Eti	22,80	23,40	2,63
Kuzu Eti	21,88	22,13	1,14
Maydanoz (Adet)	0,17	0,17	0,00
Kuru Fasulye	3,10	3,10	0,00
Nohut	2,26	2,26	0,00
Kırmızı Mercimek	2,07	2,07	0,00
Yeşil Mercimek	2,62	2,62	0,00
Pirinç	2,75	2,75	0,00
Kuru Kayısı	12,00	12,00	0,00
Kuru İncir	5,50	5,50	0,00
Süt (Litre)	1,15	1,15	0,00
Yumurta	0,19	0,18	-7,89
Antep Fıstığı	31,50	29,00	-7,94
Patlıcan	0,98	0,85	-13,55
Kuru Soğan	0,80	0,56	-30,00
Patates	1,49	1,00	-32,57
Marul (Adet)	1,15	0,75	-34,78
Çilek	3,22	2,10	-34,95
Yeşil Soğan	2,04	1,17	-42,89
Kabak	0,90	0,49	-45,25
Domates	1,72	0,88	-49,13
Salatalık	0,73	0,34	-53,56
Sivri Biber	1,20	0,55	-54,17

-Bayraktar’a hemşehrilerinden ziyaret

-Ankara’daki Sakaryalılar Vakfı Yönetim Kurulu üyeleri TZOB Genel Başkanlığına yeniden seçilen Şemsi Bayraktar’a hayırlı olsun ziyaretinde bulundu

 

Ankara – 28.05.2015 – Sakaryalılar Vakfı Yönetim Kurulu üyeleri, Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) 26. Genel Kurul’da yeniden Genel Başkanlığa seçilen Şemsi Bayraktar’a hayırlı olsun ziyaretinde bulunarak, başarı dileklerini iletti.

TZOB Genel Merkezindeki ziyarete, Ankara’daki Sakaryalılar Vakfı Başkanı İrfan Çelik ile yönetim kurulu üyeleri, SGK Yönetim Kurulu üyesi eski TÜRK-İş Genel Başkanı Salih Kılıç, THK Genel Kurumu Genel Başkanı Vacit Öktem, Gençlik ve Spor Bakanlığı Daire Başkanı Ömer Kalkan, Tütün ve Alkol Üst Kurulu Başkanlık Müşaviri Bülent Çaycı’nın yanı sıra Koop-İş Sendikası Genel Başkanı ve TÜRK-İŞ Teşkilatlandırma Sekreteri Eyüp Alemdar katıldı.

Vakıf üyeleri ziyarette, Bayraktar’ın TZOB Genel Başkanlığına seçilmesinin hemşehrileri olarak kendilerini çok sevindirdiğini belirterek, görevinde başarılar diledi; ülkemize ve milletimize hayırlı olmasını temenni etti. 

-Soya fasulyesi ekimi başladı

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar: “Beslenmedeki öneminin yanı sıra, 400’ün üzerinde endüstriyel ürünün üretiminde kullanılan soya, fiyat, elde edilen gelir ve pazarlamada mısır, pamuk, buğday, yerfıstığı gibi ürünlerle rekabet edemiyor, ekim alanları artırılamıyor”

-“Ülkemizde yağlı tohumlar içinde en fazla ithalatı yapılan ürün soyadır”
-“2014 yılında toplam yağlı tohum, yağ ve küspe ithalatına ödenen miktar 4,3 milyar doları buldu”
-“Bu tutarın yüzde 34’ünü soya ve ürünleri oluşturdu”
-“Ülkemizde soya üretiminin artırılması için uzun yıllardır çalışılsa da artış sağlanamadı”
-“Ekim alanlarımızda artış sağlayabilecek en önemli faktör, alımlar ve uygulanan fiyat politikalarıdır”
-“Ülkemizin dışa bağımlı soya üretimi ile hayvancılığa rekabetçi bir yapı kazandırması mümkün değildir”
-“Dünya Ticaret Örgütü ile yapılan anlaşmalar gereği, yağlı tohum ve ham yağ ithalatındaki sınırlamayı kaldıran vergi oranları, ülkemiz lehine yeniden düzenlenmelidir”

Ankara – 25.05.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, sağlıklı beslenmedeki öneminin yanı sıra 400’ün üzerinde endüstriyel ürünün üretiminde de kullanılan ender tarla bitkilerinden soya fasulyesinde ekim döneminin başladığını belirterek, “Ancak bu önemdeki soya, fiyat, elde edilen gelir ve pazarlamada mısır, pamuk, buğday, yerfıstığı gibi ürünlerle rekabet edemiyor, ekim alanları bir türlü artırılamıyor” dedi.
Bayraktar, yaptığı açıklamada, birinci ürün soya ekiminin Karadeniz Bölgesi’nde Mayıs ayı ortalarından itibaren başladığını, Haziran ayının 15’ine kadar devam edeceğini; Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde ise soyanın genel olarak ikinci ürün olarak ekildiğini ve buğday hasadından sonra ekimin yapıldığını bildirdi.
Soya fasulyesinin olağanüstü özellikleriyle sağlıklı beslenmedeki öneminin yanı sıra tutkal, mürekkep, sabun, benzin, böcek ilacı, alkol, plastik ve lastik gibi 400’ün üzerinde endüstriyel ürünün üretiminde kullanılan ender tarla bitkilerinden biri olduğu bilgisini veren Bayraktar, şöyle devam etti:

-Üretimi yağlı tohumlarda dünyada ilk sırada-

“Türkiye’de gıda sektöründe son yıllarda yaygınlaşmaya başlayan tüketiminin dışında soya, ağırlıklı olarak yem sektöründe; yağı alındıktan sonra geriye kalan küspe bol miktarda protein içerdiğinden, iyi bir hayvan yemi olarak özellikle kanatlı yem rasyonlarında yüksek oranda kullanılmaktadır.
FAO verilerine göre dünyada soya dahil 15 çeşit yağlı tohumlu bitki üretimi yapılmaktadır. Yağlı tohumlu bitkileri dünyadaki üretim miktarları açısından değerlendirdiğimizde ilk sırada soya fasulyesinin yer aldığı, bu ürünü çiğit, kanola, yer fıstığı, ayçiçeği, susam ve aspirin izlediği görülmektedir.”
Dünyada soya üretiminin birkaç ülkenin tekelinde olduğunu, 2014 yılında dünya soya üretiminin yüzde 86’sının ABD, Brezilya, Arjantin ve Çin tarafından gerçekleştirildiğini belirten Bayraktar, şunları kaydetti:

-En fazla üretim Adana’da-

“Ülkemizde yağlı tohumlu ürün üretiminde ilk sırada çiğit yer alırken, bu ürünü ayçiçeği, soya, yer fıstığı, susam, kanola ve diğerleri izlemektedir. 2014 yılında toplam 15 ilimizde üretimi yapılan soya, en fazla Adana ilinde yetiştirilmektedir. Toplam soya üretiminin yüzde 61’i Adana ilinde gerçekleştirilmiştir. Adana ilinden sonra en fazla üretim Mersin, Samsun, Osmaniye, Mardin illerinde yapılmaktadır. Bu 5 il, 2014 yılı toplam üretimin yüzde 97,5’ini karşılamıştır.
Ülkemizde soya üretimi ihtiyaca yetmemekte, her yıl ithalat yapılmaktadır. Soya üretiminin artırılması için uzun yıllar çalışmalar yapılsa da üretim artışı sağlanamamıştır. Soya üretimi son 30 yılda en fazla 2013 yılında 180 bin ton olarak gerçekleşmiştir. 2014 yılında ise soya üretimi 2013 yılına göre yüzde 16,7 oranında azalarak 150 bin tona gerilemiştir.
Soyanın Çukurova ve Ege Bölgesinde münavebeyle ikinci ürün olarak ekimi, İç Anadolu, Karadeniz Bölgesi ve Marmara bölgelerimizde ise ana ürün olarak ekimi oldukça uygundur. Ancak, soya, fiyat, elde edilen gelir ve pazarlama konularında mısır, pamuk, buğday, yerfıstığı gibi ürünlerle rekabet edememekte, bu nedenle ekim alanları artırılamamaktadır. Özellikle soya fasulyesinde gümrük vergisi uygulanmaması nedeniyle alıcılar ithal ürünü tercih etmekte, üretici ise kolay pazarlayacağı ve daha fazla gelir elde edeceği pamuk, mısır, buğday, yerfıstığı gibi diğer ürünlere yönelmektedir.”

-Yağlı tohumlar ithalatının ilk sırasında-

Ülkemizdeki üretimi yeterli olmadığı için sanayicinin ihtiyacının hemen tamamına yakınını ithal üründen karşıladığını anlatan Bayraktar, “Ayrıca gümrük vergi oranlarının düşük olması ithalatı cazip hale getirmektedir. 2014 yılı gümrük vergi oranları soya fasulyesinde yüzde 0, soya yağında yüzde 31,2, soya küspesinde yüzde 5 olarak tespit edilmiştir. 2015 yılı vergi oranları da bu şekilde belirlenmiştir. Soya fasulyesinde her yıl yapılan ithalat nedeniyle, dünya fiyatlarının düşük gerçekleştiği yıllarda üreticiler ürünü pazarlayacak yer bulmakta zorlanmaktadır. Bu durum da üretici daha kolay pazarlayacağı ürünleri tercih etmelerine neden olmaktadır” dedi.
Yağlı tohumlar içinde ülkemizde en fazla soya ithalatı yapıldığına dikkati çeken Bayraktar, şöyle devam etti:
“2014 yılında toplam yağlı tohum, yağ ve küspe ithalatına ödenen miktar 4,3 milyar doları buldu. Gerçekleştirilen toplam tutarın yüzde 34’ünü soya ve ürünleri oluşturdu.
2013 yılında 1,07 milyon ton olarak gerçekleşen soya fasulyesi ithalatı, 2014 yılında yüzde 87 artarak 2 milyon tona ulaşmıştır. Son bir yılda soya yağı ithalatı yüzde 12, soya küspesi ithalatı ise yüzde 43 oranında azaldı. Ülkemizde soya fiyatları dünya fiyatlarına göre şekillenmektedir. Son 3 yıldır dünya soya fiyatlarının gerilemesi ülkemizde de fiyatların düşmesine neden oldu. Çukobirlik soya alım fiyatlarına bakıldığında 2012 yılında kilogramı 117,5 kuruş olan fiyat, 2013 yılında 110 kuruşa, 2014 yılında 107,5 kuruşa gerilemiştir. Piyasa fiyatları Çukobirlik fiyatları ile eşdeğer olmaktadır. Soya primleri de son beş yıldır kilogramına 50 kuruş olarak ödenmektedir.”

-Ekim alanlarında değişiklik beklenmiyor-

Ülkemizde bu yıl soya ekim alanlarında genel olarak bir değişim beklendiğini de vurgulayan Bayraktar, yerfıstığı fiyatlarının artmasıyla Osmaniye ilinde bu yıl ikinci ürün ekilişi olarak soya yerine yerfıstığına yönelme olduğunu, Antep fıstığı ve fındık rekoltelerinin yaşanan don afeti nedeniyle azalmasının yerfıstığı tüketimini artırdığını ve talebin artmasıyla fiyatların yükseldiğini bildirdi. Bayraktar, bu durumu gözlemleyen üreticinin de soya yerine yerfıstığını tercih ettiğini belirtti.
Hayvancılık sektöründe ana girdilerden birinin yem olduğuna işaret eden Bayraktar, soyanın hayvancılıkta oldukça fazla kullanılan bir yem hammaddesi olduğunu ifade ederek, şöyle devam etti:
“Ülkemizin dışa bağımlı soya üretimi ile hayvancılığa rekabetçi bir yapı kazandırması mümkün değildir.
Yağlı tohumlu bitkilerin üretiminde üretimi teşvik edici bir fiyat politikası izlemeli, üretici üretimden vazgeçirilmemelidir. Ekim alanlarındaki artışa neden olabilecek en önemli faktör alımlar ve uygulanan fiyat politikalarıdır.
Yağlı tohumlu bitkilerin üretimini teşvik etmek amacıyla uygulanan politikalardan biri de prim uygulamasıdır. Prim uygulamasının amacına ulaşabilmesi ise ancak primlerin yeterli miktarda verilebilmesine bağlıdır. Primler kendinden beklenen amacı gerçekleştirecek düzeyde belirlenmelidir. Yağlı tohumlu bitkilerin üretim alanlarının başka ürünlere kaymasını önlemek bakımından, üretim teşvik edilmelidir.
Dünya Ticaret Örgütü çerçevesinde soya ürünlerinin ithalatında uygulanan gümrük vergilerinin üst sınırları bellidir. Bu sınırlar, dış piyasa fiyatları ile üreticimizin rekabet edebilmesi için yüksek değildir. Bundan dolayı soyada özellikle üreticinin ürün pazarlama dönemi olan hasat ve sonrasında tarife dışı engellerle ithalat kesinlikle önlenmelidir. Dünya Ticaret Örgütü ile yapılan anlaşmalar gereği, yağlı tohum ve ham yağ ithalatındaki sınırlamayı kaldıran vergi oranlarının, ülkemiz lehine yeniden düzenlenmesi gerekmektedir.”

-Dünya Süt Günü…

-TZOB Genel Başkanı Bayraktar:

-“Süt fiyatlarında istikrar sağlanamazsa et fiyatlarında da istikrar sağlanamaz. Türkiye’nin kırmızı et sorunu olur”

-“Çiğ süt/yem paritesi, Mayıs ayında 1,19’a kadar indi. Hiçbir zaman paritede 1,5 oranına ulaşılamadı. Bu sağlanmadığı takdirde, üreticinin yeterli gelir elde etmesi mümkün olamayacaktır”

-“Üretici ve market fiyatları arasında önemli fiyat marjları var. Üretici yeterli düzeyde para kazanamazken, tüketicinin süt ürünlerini pahalı tüketmesi ve birilerinin buradan büyük kazanç elde etmesi kabul edilebilir bir durum değil”

-“Nihai tüketici fiyatından tarafların ‘adil pay’ almasını sağlayacak düzenlemeler yapılmalı”

-“Sanayici de ayağına kurşun sıkmamalı, üreticinin yeterli gelir elde edememesi durumunda üretimi sürdüremeyeceğini bilmeli”

-“Mayıs ayı itibarıyla üretici sütünü 1 lira 15 kuruşa satarken, tüketici fiyatları 3 lira 25 kuruş ile 3 lira 59 kuruş arasında değişiyor”

-“Üreticide süt fiyatı, 2014 Haziran-2015 Nisan arasında hiç artmadı. 1 lira 15 kuruşta sabit kaldı. Buna karşın, bu dönemde tüketici enflasyonu yüzde 7,15’i buldu”

-“Okul sütü peynir, yoğurt, ayran gibi ürünlerle çeşitlendirilmeli”

-“Hayvancılık destekleri artarak devam etmeli, çiğ süt/yem paritesinde dengeyi sağlayacak tedbirler alınmalı, Büyükşehir Belediye yasası çerçevesinde mücavir alan

içinde kalan hayvancılık işletmeleri korunmalıdır”

 

Ankara – 21.05.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, süt fiyatlarında istikrarın sağlanamaması durumunda et fiyatlarında da istikrarın sağlanamayacağını, Türkiye’nin kırmızı et sorunu olacağını bildirdi.

Bayraktar, “Üretici ve market fiyatları arasında önemli fiyat marjları var. Üretici yeterli para kazanamazken, tüketicinin süt ürünlerini pahalı tüketmesi ve birilerinin buradan büyük kazanç elde etmesi kabul edilebilir bir durum değil. Nihai tüketici fiyatından tarafların ‘adil pay’ almasını sağlayacak düzenlemeler yapılmalı. Sanayici de ayağına kurşun sıkmamalı, üreticinin yeterli gelir elde edememesi durumunda üretimi sürdüremeyeceğini bilmeli” dedi.

Şemsi Bayraktar, yaptığı açıklamada, sütün faydalarını anlatmak, süt içme alışkanlığının kazandırılmasını ve süt tüketiminin artırılmasını sağlamak amacıyla, Uluslararası Sütçülük Federasyonu’nun 1956 yılında aldığı bir karar gereğince, her yıl 21 Mayıs gününün, Federasyon’a üye tüm ülkelerle birlikte ülkemizde de “Dünya Süt Günü” olarak kutlandığı bilgisini verdi.

Sütün, sadece bebeklikte değil, insan yaşamının her evresinde tüketilmesi gereken bir besin olduğunu vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:

“Düzenli süt tüketimi alışkanlığının, bebeklikten yaşlılığa, bireyin zihinsel ve fiziksel gelişimine, vücudunun güçlenmesine ve sağlığının korunmasına çok ciddi oranda katkı sağladığı kanıtlanmıştır.

Sağlık Bakanlığı bireylerin günlük olarak tüketmesi gereken süt miktarını; çocuklarda, ergenlik çağındakilerde, gebelerde, emziren kadınlarda, menopoz sonrası kadınlarda 3-4 su bardağı, yetişkinlerde 2 su bardağı olarak önermektedir.

Bütün bunlara rağmen, ülkemizde içme sütü tüketim alışkanlığı yaygın değildir. Bu doğrultuda yapılan araştırmalar, Türk halkının su, çay ve gazlı içeceklerden daha az süt tükettiğini göstermektedir.”

 

-Okul Sütü Programı çok önemli-

 

Dünyada çok sayıda ülkenin süt tüketimini artırmak için bireyleri özendirici ve teşvik edici okul sütü programlarına başvurduğuna dikkati çeken Bayraktar, şöyle devam etti:

“60’dan fazla ülkede okul sütü programları uygulanıyor. Ülkemizde çocuklarımız süt ve süt ürünlerini yeterince tüketmediğinden sağlıklı beslenememektedir. Bu ürünler özellikle yoksul aile çocuklarına ulaşamamaktadır. Okul sütü programlarıyla çocuklara süt içirmek, yoksul aile çocukları başta olmak üzere tüm çocukların gerek bedensel gerekse zihinsel gelişimi için çok önemlidir. Çok önemli gördüğümüz ve 3 yıldır uygulanan Okul Sütü Programı’nın, peynir, yoğurt, ayran gibi süt ürünleriyle çeşitlendirilerek devam ettirilmesini talep ediyoruz.”

 

-Süt hayvancılık sektörünün lokomotifi-

 

İnsan sağlığı için çok önemli olan sütün, hayvancılık sektörünün de en önemli lokomotif ürünü olduğunu vurgulayan Bayraktar, şunları kaydetti:

“Bilhassa büyükbaş hayvancılığın ayakta kalabilmesi, kırmızı et üretiminde sıkıntı yaşanmaması, ancak sütün istikrarlı, yeterli ve güvenceli bir pazara sahip olmasıyla mümkündür. Söz konusu şartlara haiz bir pazarın oluşması ise ancak istikrarlı bir tüketim ve buna bağlı bir üretimle sağlanabilir.

Sütte üretim hızla artıyor. 2011 yılında 15,1 milyon ton olan süt üretimi, 2012 yılında 17,4, 2013 yılında 18,2, 2014 yılında 18,5 milyon tona çıktı.  Üretim artışı ve verilen teşviklerle birlikte sanayiye aktarılan süt miktarı artıyor. 2011 yılında 7 milyon 74 bin ton olan sanayiye aktarılan inek sütü miktarı, 2012’de 7 milyon 932 bin, 2013’de 7 milyon 939 bin, 2014’de 8 milyon 626 bin tona yükseldi.

Sektör önemli miktarda ihracat da gerçekleştiriyor. 50’ye yakın ülkeye süt ve süt ürünleri ihracatı yapılıyor. 2013 yılında 282 milyon dolar olan süt ve süt ürünleri ihracatı, 2014 yılında 348 milyon dolara çıktı.

Süt sektörü 2014’de 44,3 milyar lira olan hayvansal üretimin yüzde 45,5’ini karşılıyor. Sektörü, yüzde 39,1 ile kırmızı et, yüzde 9,8 ile yumurta izliyor.

Mayıs ayı itibarıyla üretici sütünü 1 lira 15 kuruşa satarken, tüketici fiyatları 3 lira 25 kuruş ile 3 lira 59 kuruş arasında değişiyor. Yani üreticiden çıkan süt, tüketiciye yüzde 182,6 ile yüzde 212 farkla ulaşıyor. Üreticide süt fiyatı, 2014 Haziran-2015 Nisan arasında hiç artmadı. 1 lira 15 kuruşta sabit kaldı. Buna karşın, bu dönemde tüketici enflasyonu yüzde 7,15’i buldu. Enflasyon mağduru olan üreticimizin alım gücü de düştü.”

 

-“Piyasa istikrarı açısından Et ve Süt Kurumu çok önemli”-

 

Piyasa istikrarı açısından Et ve Süt Kurumu’nun müdahale kurumuna dönüştürülmesinin çok önemli olduğunu bildiren Bayraktar, şöyle devam etti:

“Hayvancılığımızın gelişmesine ve sorunlarının çözümlenmesine önemli katkı sağlayacağına inandığımız ve her platformda dile getirdiğimiz ‘müdahale kurumunun’ oluşturulmasıyla ilgili talebimizin dikkate alınması ve Et ve Süt Kurumu’nun müdahale kurumuna dönüştürülmesini memnuniyetle karşılıyoruz.

Türkiye’de artık şunun çok net anlaşılması gerekmektedir; piyasayı düzenlemeden, piyasada istikrar sağlamadan sektöre aktarılacak her kaynak istenilen yerlere ulaşamayacaktır. O nedenle ülkemizde öncelikle hayvancılıkta piyasa düzeninin ve bunu hayata geçirebilecek müdahale kurumunun oluşturulması, bütçeden bu piyasa düzenine yönelik paranın ayrılması ve kaynağın burada kullanılması gerekmektedir. Bu sayede üretim daha güçlü temeller üzerinde devam ettirilebilecek, üreticiler önlerini görerek üretim yapabilecekler, yatırım kabiliyetlerini geliştirebilecekler, geleceğe daha güvenle bakabileceklerdir.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği olarak beklentimiz, bir an önce gerekli kaynaklar aktarılarak kurum, tam anlamıyla faaliyete geçirilmesidir.”

 

-Yapılması gerekenler-

 

Bayraktar, bunların dışında yapılması gerekenleri de şöyle sıraladı:

“Büyükşehir Belediye yasası çerçevesinde mücavir alan içinde kalan hayvancılık işletmeleri korunmalıdır. Üretimden el çektirilmek yerine bu alanların üretimi sürdürülebilir şekilde korunması ve desteklenmesi gerekmektedir.

Üretimin sürdürülebilirliğini sağlamak için çiğ süt/yem paritesinde en az 1,5 olarak belirlenen dengeyi sağlayacak tedbirlerin alınması gerekmektedir. Parite, Mayıs ayında 1,19’a kadar indi. Hiçbir zaman paritede 1,5 oranına ulaşılamadı. Bu sağlanmadığı takdirde, üreticinin yeterli gelir elde etmesi mümkün olamayacaktır.

Hayvancılık destekleri artarak devam etmelidir.

Hayvan hastalıklarıyla etkin mücadele edilmeli, başta şap, brusella, tüberküloz olmak üzere birçok hastalıkla mücadele için bütçeden gerekli kaynak aktarılmalıdır.”

Süt üreticileri başta olmak üzere herkesin “Dünya Süt Günü”nü kutlayan Bayraktar, üretenin hak ettiği kazancı elde ettiği, tüketenin ise rahatça süt tüketebildiği günler diledi.

Bayraktar’a, Türk-İş ve Koop-İş Genel Başkanlarından hayırlı olsun   ziyareti…

 

Ankara – 20.05.2015 – Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay ve Koop-İş Sendikası Genel Başkanı, Türk-İş Genel Teşkilatlandırma Sekreteri Eyüp Alemdar ile makamında bir süre görüştü.

Atalay ve Alemdar, TZOB Genel Merkezi’nde, 26. Genel Kurul’dan sonra yeniden Genel Başkan olan Bayraktar’a, hayırlı olsun dileklerinde bulundular.